Μυοκάστορας Ο Αμβρακικός εκπέμπει SOS

Τις προάλλες πηγαίνοντας για Κορωνησία, λίγο πριν βραδιάσει, πετάχτηκε μπροστά μου κάτι σαν τεράστιος αρουραίος. Όμως η εμφάνιση του δεν μου έμοιαζε για αρουραίο. Για μια στιγμή σκέφτηκα ότι μπορεί να είναι βίδρα. Ξέρω ότι στον Αμβρακικό κόλπο, στην παρόχθια περιοχή, υπάρχουν κάποιες αποικίες βίδρας. Μιλώντας με κατοίκους στην Κορωνησία, με διαβεβαίωσαν ότι δεν είναι κανένα από τα δύο, αλλά μυοκάστορας. Όταν γύρισα το βράδυ σπίτι και έκανα μια έρευνα στο διαδίκτυο, διαπίστωσα ότι οι κάτοικοι της Κορωνησίας έχουν δίκιο. Η βίδρα έχει λεπτό κορμό, μήκους 60-90 εκατοστά, μακρύ λαιμό και ουρά, μικρά αυτιά και κοντά πόδια, το χρώμα της είναι σκούρο καφέ στην πλάτη, που ανοίγει πιο κάτω, ενώ στα μάγουλα και τον λαιμό είναι άσπρη. Πολλές φορές μάλιστα στέκεται στα δύο πόδια. Ο μυοκάστορας είναι πιο μικρός, έχει μήκος σώματος 40- 60 εκατοστά, τα πίσω πόδια του είναι μεγαλύτερα από τα μπροστινά, έχει τρίχωμα γκρίζο, πιο σκούρο στην κοιλιά, ενώ τα δύο μπροστινά του δόντια (κοπτήρες) έχουν χρώμα πορτοκαλί.

 Όσο συνέχισα να το ψάχνω και να μιλάω με ανθρώπους του κάμπου, άρχισα να συνειδητοποιώ ότι αυτή τη στιγμή ο Αμβρακικός κόλπος βρίσκεται μπροστά σε μία μεγάλη συντελούμενη οικολογική καταστροφή.

Και εξηγούμαι: Ο μυοκάστορας είναι ένα τρωκτικό θηλαστικό, με μεγάλη αναπαραγωγική ικανότητα, καθώς μπορεί να γεννήσει 3 φορές το χρόνο και μέχρι 15 μικρά τη φορά. Σύνολο; Τουλάχιστον 40 με 45 το χρόνο.

Ζει κοντά σε όχθες λιμνών, ποταμιών, βιότοπους ενώ κινείται με άνεση τόσο στο νερό όσο και στην ξηρά. Την ημέρα κρύβεται στη φωλιά του και βγαίνει για αναζήτηση τροφής το σούρουπο, ενώ, όπου εμφανίζεται, καταστρέφει τη χλωρίδα της περιοχής δημιουργώντας πρόβλημα στους άλλους πληθυσμούς, διαταράσσοντας έτσι την ισορροπία του οικοσυστήματος. Τρέφεται με ρίζες φυτών, με βλάστηση αλλά και με αυγά πουλιών, που βρίσκει μες στις φωλιές, δημιουργώντας πρόβλημα στην αναπαραγωγή τους.  Χαρακτηριστικό είναι ότι τρώγοντας τις ρίζες, απογυμνώνει το έδαφος και σταδιακά καταστρέφει και τις φωλιές κι άλλων ζώων.  Δεν του ξεφεύγουν ούτε οι αγροτικές καλλιέργειες, έχοντας αδυναμία στις καλλιέργειες καλαμποκιού.

 

Από θύμα του εμπορίου γούνας...περιβαλλοντική απειλή

Πατρίδα του είναι η Λατινική Αμερική και τον έφεραν στην Ευρώπη τον προηγούμενο αιώνα, με στόχο την εκμετάλλευση της γούνας του. Ενδεχομένως κάποια ζώα δραπέτευσαν ή ελευθερώθηκαν, όταν έκλεισαν οι επιχειρήσεις, και με την ιδιαίτερη προσαρμοστικότητα που τα διακρίνει αλλά και μην έχοντας εχθρούς να αντιμετωπίσουν – μιας και οι αλεπούδες και τα τσακάλια έχουν εξαφανιστεί- πολλαπλασιάστηκαν αστραπιαία, αποικίζοντας νέες περιοχές.

Γι’ αυτό τη στιγμή αυτή ο Αμβρακικός κινδυνεύει. Είναι μια ωρολογιακή βόμβα που εξαφανίζει τα πάντα χτυπώντας και από ξηρά και από θάλασσα. Δείτε τι έγινε στην Ιταλία. Όταν εμφανίστηκαν οι μυοκάστορες πριν από κάποια χρόνια, οι Ιταλοί δεν κατανόησαν τον κίνδυνο. Τώρα προσπαθούν με οποιοδήποτε μέσο να ελέγξουν τους πληθυσμούς. Ειδικά η βόρεια Ιταλία και η επαρχία γύρω από το Μιλάνο αντιμετωπίζει το μεγαλύτερο πρόβλημα. Μόνο για το 2010 εξολοθρεύτηκαν 150.000 μυοκάστορες, ενώ οι Ιταλοί έχουν επιστρατεύσει ακόμη και όπλα για τους εξοντώσουν! Έστω κι αν έχουν κηρύξει τον πόλεμο στον μυοκάστορα, δεν μπορούν να τον περιορίσουν. Τον συναντούν παντού, ακόμα και στις αυλές των σπιτιών, ενώ πάνω από το 50% της καλλιέργειας καλαμποκιού έχει καταστραφεί. Τα λέω όλα αυτά για να επισημάνω τι πρόκειται να συμβεί στον Αμβρακικό και στον κάμπο της Άρτας, αν οι αρχές δε λάβουν μέτρα. Και αυτό γιατί το πρόβλημα πρέπει να αντιμετωπιστεί τώρα, πριν αποικιστεί όλος ο Αμβρακικός. Μετά θα είναι αργά. Ενδεικτικοί της σοβαρότητας είναι ο αριθμοί: Η Ευρωπαϊκή Ένωση λαμβάνοντας υπόψη το πρόβλημα που έχει δημιουργηθεί, από το 2000 μέχρι τώρα, «τρέχει» προγράμματα πολλών εκατομμυρίων ευρώ για τον περιορισμό του μυοκάστορα. Όσο για την εξάλειψή του; Αυτή θεωρείται αδύνατη. Τουλάχιστον έτσι εκτιμούν οι ιταλικές αρχές, που σε μια πρόσφατη μελέτη αναφέρουν ότι το κόστος καταστροφής στις καλλιέργειες ξεπερνά τα 4 εκατομμύρια ευρώ ετησίως.

Όμως την καταστροφή της οικολογικής ισορροπίας του Αμβρακικού ποιος μπορεί να την αποτιμήσει;